Ղազարոս Սարյանի հետ ապրեցի երեսուն տարի: Ապրեցի որպես աշակերտ՝ ունենալով, սակայն, հստակ, որոշարկված բնավորություն: Հիմա ավելի խորն եմ գիտակցում, որ ներքին իմ բոլոր ընդվզումների (շրջապատի, մարդկանց, կյանքի երևույթների հետ կապված) նրա բացատրությունները ճշմարիտ էին, գուցե՝ փիլիսոփայորեն ճշմարիտ... Բայց դա օգնում էր իրեն և մեզ, ընտանիքի անդամներին, զերծ մնալ մանրունքներից, ճղճիմ քաղքենիական վարքագծից: Դա, անշուշտ, անհրաժեշտ էր ստեղծագործական կյանքով ապրելու համար (ժամանակավոր այս կյանքում...), ինչն իր տոհմական ամենակարևոր ժառանգությունն էր:
                                                                      ԱՐԱՔՍԻ ՍԱՐՅԱՆ
                                            «Ջնջիր պատահական գծերը» հուշագրությունից
   ԱՐԱՔՍԻ   ՍԱՐՅԱՆ

Փետրվար 20, 216
ԱՐԱՔՍԻ ՍԱՐՅԱՆԻ «Հոդվածներ, զեկույցներ, հաղորդումներ» ժողովածուն ներկայացվեց Կոմիտասի թանգարան-ինստիտուտում


                                                             Ընթերցել ավելին...


Լույս է տեսել «Ղազարոս Սարյանը և նրա ժամանակը» ժողովածուի երկրորդ
լրացված հրատարակությունը. կազմող և
խմբագիր Արաքսի Սարյան: Երևան,
«Կոմիտաս» հրատ., 2013, 351 էջ:

Գիրքը կարելի է ձեռք բերել հետևյալ
գրախանութներում`

«Զանգակ» - Երևան, Կոմիտաս պող. 49/2,
հեռ. (+374 10) 23 26 49

«Բյուրոկրատ» - Երևան, Սարյան 19,
հեռ. (+374 10) 50 01 52

 
 
 

     

ԱՐԱՔՍԻ ՍԱՐՅԱՆ (ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆ)
ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ, արվեստագիտության թեկնածու, Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի պրոֆեսոր

2013 թվականի սեպտեմբերի 26-ին, 76 տարեկանում կյանքից անժամանակ հեռացավ Մարտիրոս Սարյանի օջախը և նրա տան ավանդները սրբորեն պահպանող հարսը` Ղազարոս Սարյանի այրին՝  Արաքսի Սարյանը:

ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ, արվեստագիտության թեկնածու, Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի պրոֆեսոր Արաքսի Սարյանը (Հարությունյանը) ծնվել է 1937 թվականի օգոստոսի 17–ին, Լենինականում (այժմ Գյումրի)`  մտավորականի ընտանիքում: Հայրը` Արծրուն Հարությունյանը, դերասան էր, Լենինականի թատրոնի հիմնադիրներից  և երկարամյա տնօրենը, ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստ, մայրը` մանկավարժ:

Արաքսի Սարյանը սովորել է Լենինականի Ա. Պուշկինի անվան միջնակարգ դպրոցում  (ավարտել` մեդալով) և Կարա–Մուրզայի անվան երաժշտական ուսումնարանում (գերազանց դիպլոմով):  1955 թվականին   ընդունվել է Երևանի պետական բժշկական ինստիտուտ: Գերազանց թվանշաններով երկրորդ կուրս փոխադրվելուց  հետո  Արաքսին թողել է ինստիտուտը և 1956 թվականին  ընդունվել  Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի պատմա-տեսական բաժին:

1961 թ. կոնսերվատորիան ավարտելուց հետո դարձել ՀԽՍՀ ԳԱ Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի ասպիրանտ, ղեկավար ունենալով մեծանուն երաժշտագետ Ռ. Աթայանին: 1965 թվականին ավարտելով ասպիրանտական կրթությունը, որպես կրտսեր գիտաշխատող աշխատանքի է անցել նույն ինստիտուտում (1965-1968 թթ.): 1969 թվականին պաշտպանել է «Հայ քաղաքային ժողովրդական երգարվեստը» (19-20 դդ.)  թեմայով ատենախոսությունը և ստացել արվեստագիտության թեկնածուի գիտական կոչում:

Կոնսերվատորիայում ուսանելու տարիներին միաժամանակ աշխատել է Երևանի Տ. Չուխաջյանի և Պ. Չայկովսկու անվան միջնակարգ երաժշտական դպրոցներում որպես տեսական առարկաների ուսուցչուհի, ինչպես  նաև պետական ռադիոկոմիտեում որպես երաժշտական խմբագիր:


1968 թվականից մինչև կյանքի վերջ դասավանդել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայում: Վարել է երաժշտության պատմության տարբեր դասընթացներ: 1995 թվականից եղել է երաժշտության պատմության ամբիոնի վարիչ: 1966 թվականից դարձել է Հայաստանի կոմպոզիտորների միության անդամ:  2004-ից եղել է միության երաժշտագիտական սեկցիայի նախագահ: Արաքսի Սարյանի երաժշտագիտական գործունեությունը ծավալվել է տարբեր բնագավառներում. գիտական, մանկավարժական, լուսավորչական, հրապարակախոսական: Գիտական  բազմաբնույթ զեկուցումներով հանդես է եկել տարբեր գիտաժողովներում, այդ թվում Հայաստանի ԳԱ արվեստի ինստիտուտի,   Հայաստանի կոմպոզիտորների միության գիտաժողովներում, Հունաստանի Սալոնիկ քաղաքի համազգային բարեգործական միության հանդիսություններում և հանդիպումներում, 2003 թվականին Փարիզում Արևելյան լեզուների և մշակույթների ազգային ինստիտուտի (INALCO) կողմից կազմակերպված Գր. Նարեկացու «Մատյան ողբերգության» պոեմի 1000-ամյակին նվիրված միջազգային գիտաժողովում` «Գրիգոր Նարեկացու երաժշտական տաղերի մոնոդիկ առանձնահատկությունները»  թեմայով:

Երաժշտարվեստին նվիրված բազմաթիվ հոդվածներով Արաքսի Սարյանը հանդես է եկել միութենական և հանրապետական մամուլում, ամսագրերում, թերթերում: Համերգների ներածական խոսքով,  մեկնաբանություններով հանդես է եկել տարբեր լսարաններում: Եղել է դպրոցականի ֆիլհարմոնիայի առաջին դասախոսներից:  Ակտիվորեն մասնակցել է «Գիտելիք»  ընկերության աշխատանքներին:

Արաքսի Սարյանի գործունեության բեղուն բնագավառներից են եղել ռադիո և հեռուստատեսային հաղորդումները: Հաճախ է հեռուստատեսությամբ վարել  հայ, ռուսական, եվրոպական երաժշտությանը, տարբեր կատարողներին նվիրված հաղորդաշարեր, հանդես է եկել բազմաբնույթ ելույթներով:
Հայտնի և սիրված երաշտագետը մի շարք աշխատությունների, մենագրությունների,  գրքերի հեղինակ, խմբագիր և թարգմանիչ էր:

1992 թվականին Մոսկվայի Բոհ-ը /Բարձրագույն որակավորման հանձնաժողովը/ Արաքսի Սարյանին արժանացրել է պրոֆեսորի գիտական կոչման,  2004 թվականից եղել է ՀՀ պետական մրցանակների երաժշտության ոլորտի նախագահ, 2008-ին ստացել է ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործչի կոչում, 2011թվականին՝ ազգային ժողովի  պատվավոր մեդալ, ունի այլ մեդալներ և շնորհակալագրեր::



1968 թվականին Արաքսի Սարյանը ամուսնացել է կոմպոզիտոր Ղազարոս Սարյանի հետ և դարձել մեծ Վարպետի՝ Մարտիրոս Սարյանի ընտանիքին նվիրված անդամ: Ունեցել է երկու դուստր` վաղամեռիկ դաշնակահարուհի Լուսիկ Սարյան և Սոֆյա Սարյան, որը ներկայումս Մ.Սարյանի տուն-թանգարանի գլխավոր ֆոնդապահն է:
 
Հեռախոս՝
Էլ. փոստ՝
(374 10) 52 16 07
info@sarian.am